
Kısa cevap: Türkiye'de bir ismin, logonun ya da sloganın hukuken size ait olması için Türk Patent ve Marka Kurumu'na (TÜRKPATENT) başvurup tescil almanız gerekir. Ticaret unvanı ya da alan adı tek başına marka hakkı sağlamaz. İtiraz olmayan başvurular genellikle 6–12 ayda sonuçlanır; tescilli marka başvuru tarihinden itibaren 10 yıl korunur ve 10'ar yıllık dönemlerle yenilenebilir.
Yıllardır aynı isimle üretim yapıyor, satış yapıyorsunuz. Tabelanızda, ambalajınızda, kataloğunuzda ve web sitenizde hep o isim var. Peki bu isim hukuken gerçekten sizin mi? Pek çok KOBİ bu sorunun cevabını, rakip bir firmadan gelen bir ihtarnameyle öğreniyor. Bu rehberde marka tescilinin ne olduğunu, neden gerekli olduğunu ve sürecin adım adım nasıl işlediğini sade bir dille anlatıyoruz.
Marka tescili nedir?
Marka tescili, bir işletmenin mal ve hizmetlerini rakiplerinden ayıran işaretin (isim, logo, slogan ya da bunların birleşimi) resmî olarak kayıt altına alınmasıdır. Türkiye'de bu kayıt TÜRKPATENT tarafından yapılır ve 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında koruma sağlar. Tescil, markayı tescil edildiği mal ve hizmet sınıflarında kullanma hakkını sahibine verir.
Ticaret unvanı veya alan adı marka hakkı sağlar mı?
Hayır. Ticaret sicilindeki şirket unvanınız ile marka tescili farklı koruma sistemleridir. Aynı şekilde firmaniz.com gibi bir alan adını satın almanız da size o isim üzerinde marka hakkı vermez. "Şirketi bu isimle kurduk, isim bizim" düşüncesi, KOBİ'lerin en sık yaşadığı yanlış anlamadır.
Marka tescili işletmeye ne kazandırır?
Tescilli marka sahibi, izinsiz kullanımlara karşı hukuki yollara başvurabilir ve markasını değeri olan bir varlık olarak kullanabilir. Pratikte bunun anlamı şudur:
- Rakibe karşı koruma: Aynı ya da çok benzer bir isimle piyasaya çıkan firmaya karşı harekete geçebilirsiniz.
- Bayilik ve lisans: Bayilik, franchise ya da lisans verirken elinizde devredilebilir bir hak olur.
- Şirket değeri: Firma satışı ya da ortaklık görüşmelerinde marka somut bir varlık olarak değerlendirilir.
- Pazaryerleri: E-ticaret pazaryerlerinde marka sahibi olarak kayıt olmak ve taklit ürünlere karşı şikâyette bulunmak kolaylaşır.
- İhracat: Yurt dışı tescil başvurularının temeli Türkiye'deki başvuru olabilir.
Marka tescili için hangi adımlar izlenir?
Süreç altı temel adımdan oluşur: ön araştırma, sınıf seçimi, başvuru, inceleme, yayın ve itiraz, tescil.
- Ön araştırma: Aynı ya da benzer bir markanın daha önce başvurulup başvurulmadığı TÜRKPATENT veri tabanında araştırılır. Bu adım atlanırsa başvuru reddedilebilir ya da itirazla karşılaşabilir.
- Sınıf seçimi: Markalar, uluslararası Nice sınıflandırmasındaki mal ve hizmet sınıflarına göre tescil edilir. Koruma yalnızca seçtiğiniz sınıflarda geçerlidir.
- Başvuru: TÜRKPATENT'in elektronik başvuru sistemi (EPATS) üzerinden marka örneği, başvuru sahibi bilgileri ve sınıflar girilir, başvuru ücreti ödenir.
- İnceleme: Kurum önce şekil şartlarını, ardından markanın tescil edilebilir olup olmadığını inceler. Ayırt edici olmayan, yalnızca malın cinsini anlatan isimler (örneğin "Kaliteli Mobilya") bu aşamada reddedilebilir.
- Yayın ve itiraz: Uygun bulunan başvuru Resmî Marka Bülteni'nde yayımlanır. Yayımdan itibaren iki ay boyunca üçüncü kişiler itiraz edebilir.
- Tescil: İtiraz gelmezse ya da itirazlar reddedilirse, tescil ücreti ödendikten sonra marka sicile kaydedilir ve tescil belgesi düzenlenir.
Marka tescili ne kadar sürer?
İtiraz olmayan başvurularda süreç genellikle 6 ile 12 ay arasında tamamlanır. Başvurunun yoğunluğuna, eksiklik bildirimlerine ve itiraz olup olmamasına göre bu süre uzayabilir. Başvuru tarihi önemlidir; olası bir anlaşmazlıkta öncelik bu tarihe göre değerlendirilir.
Tescilli marka kaç yıl korunur?
Tescilli marka, başvuru tarihinden itibaren 10 yıl korunur. Süre dolduğunda yenileme ücreti ödenerek 10'ar yıllık dönemlerle sınırsız kez yenilenebilir. Yenileme tarihini kaçırmamak için takvime not almak ya da takibi bir danışmana bırakmak önemlidir.
Marka tescili ücreti ne kadar?
Başvuru ve tescil ücretleri TÜRKPATENT tarafından her yıl güncellenir ve seçilen sınıf sayısına göre değişir. Bu nedenle başvurudan önce güncel ücret tarifesini kontrol etmek gerekir. Marka vekili ya da danışmanla çalışılıyorsa hizmet bedeli ayrıca eklenir.
Sanayi ve perakende firmaları nelere dikkat etmeli?
Sanayi firmaları
Ürün serilerinize verdiğiniz isimler de birer markadır. Fuarlarda ve kataloglarda öne çıkan bir ürün adı, ana markanız kadar korunmaya değer olabilir. İhracat yapıyor ya da hedefliyorsanız, Madrid Protokolü kapsamında TÜRKPATENT üzerinden birden fazla ülke için uluslararası başvuru yapılabilir.
Perakende firmaları
Mağaza adı, kendi ürettiğiniz ya da etiketlediğiniz ürünlerin adı ve logonuz tescil kapsamında düşünülmelidir. Bursa'da yeni bir şube açmadan, tabela yaptırmadan ya da sosyal medyada büyümeden önce tescili tamamlamak, ileride yaşanabilecek yüksek maliyetli bir isim değişikliğinin önüne geçer.
Logo yenileyenler
Kurumsal kimliğinizi ya da logonuzu yeniliyorsanız, yeni logonun tescilini tasarım süreciyle aynı dönemde planlayın. Tasarım bittikten sonra yapılan bir ön araştırmada benzer bir markaya rastlamak, tüm çalışmayı baştan almak anlamına gelebilir.
Marka tescilinde en sık yapılan hatalar nelerdir?
- Tescili "bir gün yaparız" diye ertelemek ve bu sürede başkasının aynı ismi başvurmasına fırsat vermek
- Ön araştırma yapmadan başvurmak
- Sınıfları eksik ya da gereğinden dar seçmek
- Markanın firma adına değil, bir çalışan ya da ajans adına tescil edilmesi
- 10 yıllık yenileme süresini kaçırmak
Sık Sorulan Sorular
Şirket kurmadan marka tescili yapılabilir mi?
Evet. Marka başvurusu gerçek kişiler adına da yapılabilir; şirket sahibi olmak zorunlu değildir. Ancak markayı işletme kullanacaksa, tescilin işletme adına yapılması ileride devir ve lisans işlemlerini kolaylaştırır.
Başvuru yaptıktan sonra markayı kullanabilir miyim?
Evet, başvuru sürecinde markayı kullanmaya devam edebilirsiniz. Başvuru tarihi size öncelik sağlar, ancak tam koruma marka tescil edildikten sonra doğar.
Logo ve isim ayrı ayrı mı tescil edilmeli?
İkisi birlikte tek bir başvuruda tescil edilebilir. Logonun ileride değişme ihtimali varsa, ismi ayrıca kelime markası olarak tescil ettirmek daha geniş koruma sağlar.
Markamı yurt dışında da korumak için ne yapmalıyım?
Madrid Protokolü kapsamında TÜRKPATENT üzerinden tek başvuruyla birden fazla ülkeyi seçerek uluslararası tescil başvurusu yapılabilir. Koruma, seçilen her ülkede o ülkenin incelemesi sonucunda kazanılır.
Başvuruma itiraz gelirse ne olur?
İtiraz, TÜRKPATENT tarafından incelenir ve karara bağlanır; bu durumda süreç uzar. İtiraz haklı bulunursa başvuru kısmen ya da tamamen reddedilebilir, haksız bulunursa tescil süreci devam eder.
Sonuç
Marka tescili, büyük şirketlere özgü bir formalite değil; yıllarca emek verdiğiniz ismin, logonun ve itibarın güvencesidir. Doğru bir ön araştırma, doğru sınıf seçimi ve düzenli takiple süreç sanıldığı kadar karmaşık değildir. En önemlisi, bunu bir sorun çıkmadan önce yapmaktır.
Markanızın tescil durumunu öğrenmek ya da yeni bir marka için süreci planlamak istiyorsanız birlikte bakalım. Ücretsiz ön değerlendirme için bize ulaşın – durucreative.com
Duru Creative'e nasıl ulaşabilirim?
Duru Creative Yazılım ve Danışmanlık Hizmetleri – Bursa merkezli dijital ajans. Web sitesi, e-ticaret, SEO ve Google reklamları, hosting ve kurumsal e-posta, sosyal medya yönetimi, grafik tasarım, marka tescili ve ISO kalite belgelendirme konularında hizmet veriyoruz.
- Telefon / WhatsApp: 0532 778 10 11 · WhatsApp'tan yazın
- E-posta: huseyin@durucreative.com
- Adres: 23 Nisan Mh. Ofismer, Nilüfer / Bursa
- Web: durucreative.com
Duru Creative Yazılım ve Danışmanlık Hizmetleri, Bursa · 29 Ekim 2026. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; başvuru öncesinde güncel mevzuat ve ücretler için TÜRKPATENT kaynakları ya da bir marka vekili ile görüşülmelidir.